Onderweg naar morgen
[+/-] Deze bijdrage tonen of verbergen
Toevalligerwijs reist ze vanaf Goes met me mee. Ook na de overstap in Rotterdam komen we in dezelfde coupé terecht. Ik zit in beide treinen op gepaste afstand: ik kan alles horen en haar goed observeren zonder dat ik direct bij een gesprek wordt betrokken. Ze is 69, vertelt ze in beide treinen tegen haar toevallige buurman of buurvrouw. Nee je zou het niet zeggen hè. Ze krijgt vaker complimenten uit haar omgeving. Maar toch is ze wel ouder aan het worden. En je moet goed voor jezelf zorgen en ze is alleen dus het werd tijd om een aanleuning te zoeken. Ze heeft er nu een gekregen en gaat hem volgende week bewonen.
Over elk station waar we langs komen, heeft ze wel iets te melden. Hoe vaak ze er geweest is, en dat ze jaren geleden al veel reisde. En dat ze de bloemetjes graag buiten zette. Ze schakelt voortdurend van het heden naar het verleden en weer terug. In beide treinen maakt ze haar toehoorder duidelijk dat ze nog lang niet oud is. En dat ze toch wel oud is. En maar beter in die aanleunwoning kan gaan wonen. Terwijl ze toch eigenlijk nog hartstikke veel kan en het niet écht nodig is. Vandaag verhaalt ze over gisteren toen ze nog jong en reislustig en ondernemend was. Vandaag spreekt ze hardop uit dat ze morgen oud is.
Plots zie ik hoe ze haar verhaal ook gebruikt om in contact te zijn met een medereiziger aan wie ze met de regelmaat van de klok kan vragen of ze er nog niet uit moet om over te stappen
Deze vrouw van 69 jaar, tussen servet en tafellaken, je ziet ze van alles doen, gisteren en morgen. En vandaag, in de trein onderweg naar Amersfoort, wordt voor de goede luisteraar ook duidelijk wat het met haar doet: ze voelt zich onzeker over wie ze vandaag nog is en morgen zal zijn. En hoe ze daar terecht moet komen. Tegelijkertijd zet ze haar trouw luisterende medereizigers in als coaches, zonder dat ze het in de gaten hebben. Deze vrouw, onderweg naar morgen, ze komt er wel.
Toevalligerwijs reist ze vanaf Goes met me mee. Ook na de overstap in Rotterdam komen we in dezelfde coupé terecht. Ik zit in beide treinen op gepaste afstand: ik kan alles horen en haar goed observeren zonder dat ik direct bij een gesprek wordt betrokken. Ze is 69, vertelt ze in beide treinen tegen haar toevallige buurman of buurvrouw. Nee je zou het niet zeggen hè. Ze krijgt vaker complimenten uit haar omgeving. Maar toch is ze wel ouder aan het worden. En je moet goed voor jezelf zorgen en ze is alleen dus het werd tijd om een aanleuning te zoeken. Ze heeft er nu een gekregen en gaat hem volgende week bewonen.
Over elk station waar we langs komen, heeft ze wel iets te melden. Hoe vaak ze er geweest is, en dat ze jaren geleden al veel reisde. En dat ze de bloemetjes graag buiten zette. Ze schakelt voortdurend van het heden naar het verleden en weer terug. In beide treinen maakt ze haar toehoorder duidelijk dat ze nog lang niet oud is. En dat ze toch wel oud is. En maar beter in die aanleunwoning kan gaan wonen. Terwijl ze toch eigenlijk nog hartstikke veel kan en het niet écht nodig is. Vandaag verhaalt ze over gisteren toen ze nog jong en reislustig en ondernemend was. Vandaag spreekt ze hardop uit dat ze morgen oud is.
Plots zie ik hoe ze haar verhaal ook gebruikt om in contact te zijn met een medereiziger aan wie ze met de regelmaat van de klok kan vragen of ze er nog niet uit moet om over te stappen
Deze vrouw van 69 jaar, tussen servet en tafellaken, je ziet ze van alles doen, gisteren en morgen. En vandaag, in de trein onderweg naar Amersfoort, wordt voor de goede luisteraar ook duidelijk wat het met haar doet: ze voelt zich onzeker over wie ze vandaag nog is en morgen zal zijn. En hoe ze daar terecht moet komen. Tegelijkertijd zet ze haar trouw luisterende medereizigers in als coaches, zonder dat ze het in de gaten hebben. Deze vrouw, onderweg naar morgen, ze komt er wel.
Labels: coachen, onderweg, onzekerheid
Een deal met Jan
[+/-] Deze bijdrage tonen of verbergen
Jan zit tegenover mij. Hij praat op gejaagde toon en hij ondersteunt zijn verhaal met drukke gebaren, razende zinnen en heen en weer vliegende ogen. Hij heeft het opgegeven, zegt hij. Hij ziet het niet meer zitten. Hij wordt niet begrepen door de leiding. Ze duwen allerlei tegenstrijdige opdrachten door de strot, begrijpen niet waar hij mee bezig is. Zien ook niet hoe hij onder druk staat, en hoeveel tijd en moeite hij neemt om de kwaliteit van het werk op orde te houden. En de mentaliteit van jonge collega’s snapt hij ook niet. Hij werkt al jaren extra uren voor de zaak, ook thuis en zelfs in het weekend, maar jonge collega-managers haken af. Ze hebben een papa- of mamadag, of een cursus, of een opleiding of een dringende privé-afspraak, maar ze zijn er te weinig. Ze timmeren voortdurend aan de weg als ze er wel zijn, hoppen van het ene idee naar het andere, maar laten het hun medewerkers uitzoeken. En als ze eenmaal hun opleiding achter de rug hebben verdwijnen ze naar een andere afdeling of werkgever. En voor managers zoals hij is er geen plaats meer, zeggen ze. Hij werkt te veel beheersmatig en te weinig vanuit visie. Het woordje visie komt zijn strot uit. Niks visie voor hem. Gewoon weten wat je wilt en aan de slag, daar zitten de medewerkers ook op te wachten. Ja, hij heeft er echt genoeg van. Voor hem hoeft het allemaal niet meer.
Hij hoeft ook even niet meer te praten, zo lijkt het, want hij valt stil. Ik laat het ook van mijn kant even stil zijn. De rust die we daarmee samen inbouwen mist zijn uitwerking niet. Zijn oogopslag wordt rustiger, hij legt zijn handen in zijn schoot en als hij weer begint te praten, zijn volume en toonhoogte van zijn stem gedaald. Wat ik ervan denk, vraagt hij. Of hij maar ontslag moet nemen of niet en of ik hem kan helpen. Ik vraag hem waar hij hulp bij nodig heeft. Hij weet het niet, zegt hij. Vroeger was het allemaal een stuk eenvoudiger. Maar tegenwoordig wordt alles zo ingewikkeld gemaakt. Hij weet niet wat een coach daaraan kan doen. Ik zeg dat ik ook niet weet wat een coach daaraan kan doen. Ik weet wel wat ik wel en niet kan. De werkelijkheid minder complex maken, dat kan ik niet. Met Jan samen op zoek gaan naar de best werkbare eenvoud, dat kan ik wel. Jan’s gezicht klaart wat op. Mijn antwoord lijkt hem op een of andere manier aan te spreken en eerlijk gezegd ben ik er zelf ook blij mee. Op zoek gaan naar de best werkbare eenvoud: dat is dus wat ik als coach steeds doe!
Jan en ik, we hebben een deal.
Jan zit tegenover mij. Hij praat op gejaagde toon en hij ondersteunt zijn verhaal met drukke gebaren, razende zinnen en heen en weer vliegende ogen. Hij heeft het opgegeven, zegt hij. Hij ziet het niet meer zitten. Hij wordt niet begrepen door de leiding. Ze duwen allerlei tegenstrijdige opdrachten door de strot, begrijpen niet waar hij mee bezig is. Zien ook niet hoe hij onder druk staat, en hoeveel tijd en moeite hij neemt om de kwaliteit van het werk op orde te houden. En de mentaliteit van jonge collega’s snapt hij ook niet. Hij werkt al jaren extra uren voor de zaak, ook thuis en zelfs in het weekend, maar jonge collega-managers haken af. Ze hebben een papa- of mamadag, of een cursus, of een opleiding of een dringende privé-afspraak, maar ze zijn er te weinig. Ze timmeren voortdurend aan de weg als ze er wel zijn, hoppen van het ene idee naar het andere, maar laten het hun medewerkers uitzoeken. En als ze eenmaal hun opleiding achter de rug hebben verdwijnen ze naar een andere afdeling of werkgever. En voor managers zoals hij is er geen plaats meer, zeggen ze. Hij werkt te veel beheersmatig en te weinig vanuit visie. Het woordje visie komt zijn strot uit. Niks visie voor hem. Gewoon weten wat je wilt en aan de slag, daar zitten de medewerkers ook op te wachten. Ja, hij heeft er echt genoeg van. Voor hem hoeft het allemaal niet meer.
Hij hoeft ook even niet meer te praten, zo lijkt het, want hij valt stil. Ik laat het ook van mijn kant even stil zijn. De rust die we daarmee samen inbouwen mist zijn uitwerking niet. Zijn oogopslag wordt rustiger, hij legt zijn handen in zijn schoot en als hij weer begint te praten, zijn volume en toonhoogte van zijn stem gedaald. Wat ik ervan denk, vraagt hij. Of hij maar ontslag moet nemen of niet en of ik hem kan helpen. Ik vraag hem waar hij hulp bij nodig heeft. Hij weet het niet, zegt hij. Vroeger was het allemaal een stuk eenvoudiger. Maar tegenwoordig wordt alles zo ingewikkeld gemaakt. Hij weet niet wat een coach daaraan kan doen. Ik zeg dat ik ook niet weet wat een coach daaraan kan doen. Ik weet wel wat ik wel en niet kan. De werkelijkheid minder complex maken, dat kan ik niet. Met Jan samen op zoek gaan naar de best werkbare eenvoud, dat kan ik wel. Jan’s gezicht klaart wat op. Mijn antwoord lijkt hem op een of andere manier aan te spreken en eerlijk gezegd ben ik er zelf ook blij mee. Op zoek gaan naar de best werkbare eenvoud: dat is dus wat ik als coach steeds doe!
Jan en ik, we hebben een deal.
Labels: coachen, complexiteit, eenvoud
Being There
[+/-] Deze bijdrage tonen of verbergen
In 1997 verscheen het boek Being There, putting brain, body en world together again geschreven door de Amerikaanse auteur Andy Clark. Clark was bij het verschijnen van het boek professor in de filosofie en directeur van het Philosophy/Neuroscience/Psychology Program aan de Universiteit van Washington. In zijn boek borduurt Clark onder andere voort op het denken van Heidegger, Merlau-Ponty, Maturana en Varela. Centraal in zijn boek staat de gedachte dat het brein, het lichaam en de wereld verenigd zijn in een complexe dans van circulaire oorzakelijkheid en uitgebreide mathematische activiteit. Clark brengt ideeën en technieken uit verschillende disciplines bij elkaar om zijn inzichten, opvattingen en hypotheses uit te werken. Zo put hij uit de robotica, de neurowetenschappen, de kinderpsychologie en de kunstmatige intelligentie.
In het boek draait alles om embodied, embedded cognition. Het begrip sluit aan bij mijn intuïtie dat kennis krachtig verbonden is aan mijn fysieke en geestelijke zijn en aan de omgeving. Een zijn dat de omgeving voortdurend beïnvloedt en verandert, en een omgeving die voortdurend sluiers van signalen en beelden over de kennis heen legt. Veranderen is daarmee voor mij een proces dat ik embedded change heb genoemd. En embodied coaching is de coachmethodiek die daar wat mij betreft bij hoort: de vraagstukken van de mens onderzoeken temidden van zijn omgeving zonder zijn waarden te isoleren van elkaar en zonder zijn intelligente activiteit te scheiden van de systemen waarin hij functioneert.
Clark maakt in zijn boek duidelijk dat veel van wat we dachten te weten over onze kennis en over de manier waarop onze hersenen dat proces ondersteunen, op misvattingen berust, maar dat door de ontwikkelingen in robotica, kunstmatige intelligentie en neurowetenschappen we stapje voor stapje meer inzicht krijgen in de samenhang en de interactie tussen lichaam, brein en omgeving. Om die ontwikkeling en zijn opvatting te illustreren laat Clark in de epiloog van zijn boek de hersenen van ene John spreken:
(…) de waarheid is dat ik niet één innerlijke stem heb maar vele. Ik heb in feite zoveel innerlijke stemmen dat de metafoor van de innerlijke stem op zichzelf misleidend is want het suggereert een samenstel van innerlijke ‘subagenten’ die mogelijk zelfs een rudimentair zelfbewustzijn bezitten. In werkelijkheid besta ik enkel uit meervoudige gedachteloze stromen van hoog parallelle en vaak relatief onafhankelijke gegevensverwerkende processen. Ik ben geen door de evolutie slim georketsreerde massa ‘agenten’ waarmee succesvol doelgericht dagdagelijks gedrag bereikt kan worden.
John’s misverstanden over mij zijn allemaal geworteld in hetzelfde thema. Hij denkt dat ik de wereld zie zoals hij, dat ik zaken opstapel zoals hij dat doet en dat ik denk zoals hij zijn gedachten zou formuleren. Niets van dit alles is waar. Ik ben niet de innerlijke echo van John’s conceptualisaties. Ik ben eerder hun ietwat vreemde bron.(…) een marsmannetje in John’s hoofd. (vert. HvG)
Wij zijn onze hersenen niet, we zijn onze gedachten niet en we zijn onze beelden niet. Wij zijn een veelheid van mogelijkheden, gebonden aan een lichaam en een brein die in interactie zijn met onze omgeving. We zijn voortdurend bezig met het (achteraf) creëren van beelden, gedachten en een identiteit. We maken er wat van in de wereld. En we kunnen het anders maken. And beyond that: just being there.
In 1997 verscheen het boek Being There, putting brain, body en world together again geschreven door de Amerikaanse auteur Andy Clark. Clark was bij het verschijnen van het boek professor in de filosofie en directeur van het Philosophy/Neuroscience/Psychology Program aan de Universiteit van Washington. In zijn boek borduurt Clark onder andere voort op het denken van Heidegger, Merlau-Ponty, Maturana en Varela. Centraal in zijn boek staat de gedachte dat het brein, het lichaam en de wereld verenigd zijn in een complexe dans van circulaire oorzakelijkheid en uitgebreide mathematische activiteit. Clark brengt ideeën en technieken uit verschillende disciplines bij elkaar om zijn inzichten, opvattingen en hypotheses uit te werken. Zo put hij uit de robotica, de neurowetenschappen, de kinderpsychologie en de kunstmatige intelligentie.
In het boek draait alles om embodied, embedded cognition. Het begrip sluit aan bij mijn intuïtie dat kennis krachtig verbonden is aan mijn fysieke en geestelijke zijn en aan de omgeving. Een zijn dat de omgeving voortdurend beïnvloedt en verandert, en een omgeving die voortdurend sluiers van signalen en beelden over de kennis heen legt. Veranderen is daarmee voor mij een proces dat ik embedded change heb genoemd. En embodied coaching is de coachmethodiek die daar wat mij betreft bij hoort: de vraagstukken van de mens onderzoeken temidden van zijn omgeving zonder zijn waarden te isoleren van elkaar en zonder zijn intelligente activiteit te scheiden van de systemen waarin hij functioneert.
Clark maakt in zijn boek duidelijk dat veel van wat we dachten te weten over onze kennis en over de manier waarop onze hersenen dat proces ondersteunen, op misvattingen berust, maar dat door de ontwikkelingen in robotica, kunstmatige intelligentie en neurowetenschappen we stapje voor stapje meer inzicht krijgen in de samenhang en de interactie tussen lichaam, brein en omgeving. Om die ontwikkeling en zijn opvatting te illustreren laat Clark in de epiloog van zijn boek de hersenen van ene John spreken:
(…) de waarheid is dat ik niet één innerlijke stem heb maar vele. Ik heb in feite zoveel innerlijke stemmen dat de metafoor van de innerlijke stem op zichzelf misleidend is want het suggereert een samenstel van innerlijke ‘subagenten’ die mogelijk zelfs een rudimentair zelfbewustzijn bezitten. In werkelijkheid besta ik enkel uit meervoudige gedachteloze stromen van hoog parallelle en vaak relatief onafhankelijke gegevensverwerkende processen. Ik ben geen door de evolutie slim georketsreerde massa ‘agenten’ waarmee succesvol doelgericht dagdagelijks gedrag bereikt kan worden.
John’s misverstanden over mij zijn allemaal geworteld in hetzelfde thema. Hij denkt dat ik de wereld zie zoals hij, dat ik zaken opstapel zoals hij dat doet en dat ik denk zoals hij zijn gedachten zou formuleren. Niets van dit alles is waar. Ik ben niet de innerlijke echo van John’s conceptualisaties. Ik ben eerder hun ietwat vreemde bron.(…) een marsmannetje in John’s hoofd. (vert. HvG)
Wij zijn onze hersenen niet, we zijn onze gedachten niet en we zijn onze beelden niet. Wij zijn een veelheid van mogelijkheden, gebonden aan een lichaam en een brein die in interactie zijn met onze omgeving. We zijn voortdurend bezig met het (achteraf) creëren van beelden, gedachten en een identiteit. We maken er wat van in de wereld. En we kunnen het anders maken. And beyond that: just being there.
Labels: brein, coachen, embedded, veranderen
Archieven
september 2007 oktober 2007 november 2007 februari 2008 maart 2008 april 2008 juni 2008 juli 2008 augustus 2008 september 2008 oktober 2008 november 2008 januari 2009 april 2009 mei 2009 juni 2009 augustus 2009 oktober 2011
Indien u geen menu ziet, klikt u hier voor de hele website van het centrum.